Geluidsoverlast in nieuwbouw: voldoet uw appartement aan de nieuwe akoestische normen?

Een nieuwbouwappartement kopen betekent voor veel mensen investeren in comfort en rust. Toch blijkt geluidsoverlast een regelmatig voorkomend probleem in moderne appartementsgebouwen. Voetstappen van bovenburen, gesprekken doorheen muren of storende ventilatiesystemen kunnen het wooncomfort aanzienlijk verminderen. Sinds 2023 gelden in België vernieuwde akoestische normen. Maar wat mag u precies verwachten van een nieuwbouwwoning?

Nieuwe akoestische norm sinds 2023

In België vormt de norm NBN S 01-400-1:2022 het belangrijkste referentiekader voor de akoestische prestaties van woongebouwen. Deze norm vervangt de vorige versie uit 2008 en is van toepassing als regel van goede praktijk op woongebouwen waarvan de stedenbouwkundige vergunningsaanvraag na 1 januari 2023 werd ingediend.

De vernieuwde norm stelt eisen aan verschillende vormen van geluidsoverdracht:

• Luchtgeluid: gesprekken, muziek en televisie vanuit aangrenzende appartementen.
• Contactgeluid: voetstappen, schuivende stoelen en vallende voorwerpen.
• Installatiegeluid: geluid van ventilatiesystemen, liften, warmtepompen en garagepoorten.
• Gevelgeluidsisolatie: bescherming tegen verkeerslawaai en andere omgevingsgeluiden.
• Nagalm: hinderlijke geluidsreflecties in bepaalde gemeenschappelijke ruimten.

De norm beoordeelt de akoestische prestaties van het afgewerkte gebouw. Een correcte materiaalkeuze alleen volstaat dus niet: ook de uitvoering en de aansluitingen tussen verschillende bouwdelen zijn bepalend.

Wat zegt de Europese regelgeving?

Ook op Europees niveau krijgt de bescherming tegen geluidshinder aandacht.

De nieuwe Europese Bouwproductenverordening (EU) 2024/3110, die sinds 7 januari 2026 algemeen van toepassing is, bevat fundamentele eisen voor bouwwerken, waaronder bescherming tegen geluid.

Bijlage I van deze verordening benadrukt dat gebouwen zodanig moeten worden ontworpen en uitgevoerd dat bewoners voldoende beschermd zijn tegen geluidsoverdracht en in normale omstandigheden kunnen slapen, rusten en hun dagelijkse activiteiten uitvoeren.

De Europese regelgeving legt echter geen uniforme minimale geluidsisolatiewaarden op voor alle woningen binnen de Europese Unie. De concrete prestatieniveaus worden op nationaal niveau bepaald.

In België vormt de norm NBN S 01-400-1:2022 hiervoor het belangrijkste technische referentiekader.

Belangrijk: de Europese Bouwproductenverordening maakt de Belgische akoestische norm niet automatisch wettelijk verplicht. De norm is in de eerste plaats een regel van goed vakmanschap en kan daarnaast contractueel bindend zijn.

Drie niveaus van akoestisch comfort

De vernieuwde Belgische norm onderscheidt drie akoestische prestatieniveaus.

Klasse	Akoestisch comfort
A	Hoogste akoestische bescherming
B	Verhoogd akoestisch comfort
C	Basisniveau van akoestische bescherming

Klasse C vormt doorgaans het minimale referentieniveau voor nieuwbouwwoningen. Bij projecten waar een hoger akoestisch comfort werd overeengekomen, kunnen strengere eisen gelden.

Een belangrijk aandachtspunt is dat voldoen aan de akoestische norm niet betekent dat een appartement volledig geluidsdicht is. Bepaalde geluiden kunnen ook in een correct uitgevoerd gebouw nog hoorbaar zijn.

Waarom ontstaan er toch akoestische problemen in nieuwbouw?

Bij bouwtechnische inspecties worden regelmatig tekortkomingen vastgesteld die de geluidsisolatie negatief beïnvloeden. Vaak ligt het probleem niet bij de gekozen materialen, maar bij de uitvoering.

1. Akoestische bruggen in vloeren

Om contactgeluid tussen appartementen te beperken, worden doorgaans zwevende dekvloeren toegepast. Daarbij wordt de chape akoestisch ontkoppeld van de draagvloer en de aangrenzende muren.

Wanneer de randisolatie ontbreekt, beschadigd is of de chape rechtstreeks contact maakt met andere constructies, kunnen akoestische bruggen ontstaan. Hierdoor worden trillingen gemakkelijker doorgegeven naar aangrenzende appartementen.

Zelfs plaatselijke uitvoeringsfouten kunnen de prestaties van een volledige vloerconstructie nadelig beïnvloeden.

2. Geluidsoverdracht via muren en leidingen

Geluid verplaatst zich niet uitsluitend rechtstreeks door scheidingswanden. Ook via vloeren, plafonds, gevels en technische kokers kan geluid worden overgedragen. Dit wordt flankerende geluidsoverdracht genoemd.

Onvoldoende afgedichte leidingdoorvoeren, slecht uitgevoerde aansluitingen of gebrekkige ontkoppeling kunnen ervoor zorgen dat gesprekken en andere geluiden tussen appartementen hoorbaar blijven.

3. Lawaai van technische installaties

Ventilatiesystemen, liften, warmtepompen en automatische garagepoorten zijn regelmatig bronnen van geluidshinder.

De oorzaak kan liggen bij een te hoog geluidsniveau van de installatie zelf, maar ook bij trillingen die via bevestigingen en de gebouwstructuur worden overgedragen.

Een installatie kan technisch correct functioneren en toch onvoldoende voldoen aan de toepasselijke akoestische criteria. Vooral in slaapkamers kunnen dergelijke geluiden bijzonder storend zijn.

Hoe weet u of uw appartement aan de norm voldoet?

Geluidshinder wordt door iedereen anders ervaren. Daarom is een objectieve beoordeling belangrijk.

Met gespecialiseerde akoestische metingen kan worden nagegaan of de geluidsisolatie tussen appartementen of het geluidsniveau van technische installaties aan de toepasselijke criteria voldoet.

Afhankelijk van de klacht kunnen verschillende metingen worden uitgevoerd:

• Luchtgeluidsisolatie: meting van de geluidsoverdracht tussen twee ruimten.
• Contactgeluidsisolatie: meting met een genormaliseerde klopmachine.
• Installatiegeluid: meting van bijvoorbeeld ventilatie, liften of garagepoorten.
• Gevelgeluidsisolatie: beoordeling van de bescherming tegen buitengeluid.

De resultaten worden beoordeeld volgens de toepasselijke akoestische norm en de voorgeschreven meetmethoden, waaronder de normenreeks NBN EN ISO 16283.

Een hoorbaar geluid betekent overigens niet automatisch dat er sprake is van een bouwgebrek. Omgekeerd kan een constructie die op het eerste gezicht behoorlijk functioneert, bij metingen toch onvoldoende blijken te presteren.

Is de akoestische norm wettelijk verplicht?

Een NBN-norm is niet automatisch een wet. De Belgische akoestische norm vormt in de eerste plaats een belangrijk referentiekader voor de regels van goed vakmanschap.

Wanneer de norm uitdrukkelijk is opgenomen in een lastenboek of verkoopovereenkomst, kan ze ook contractueel bindend zijn.

Zelfs wanneer een dergelijke verwijzing ontbreekt, kan de norm relevant zijn bij de beoordeling van de kwaliteit van de uitgevoerde werken.

Welke editie en welke eisen van toepassing zijn, hangt onder meer af van de vergunningsdatum, de aard van de werken en de contractuele afspraken. Voor renovaties kunnen bovendien specifieke beperkingen en afwijkingsmogelijkheden gelden.

Wat als uw nieuwbouwappartement onvoldoende geluidsisolatie heeft?

Wanneer u geluidsoverlast ervaart, is het belangrijk om eerst de oorzaak te achterhalen.

Een onvoldoende akoestische prestatie kan het gevolg zijn van een ontwerpfout, een verkeerde materiaalkeuze of een uitvoeringsgebrek.

De mogelijke herstelmaatregelen variëren van het verbeteren van aansluitingen en het trillingsvrij opstellen van installaties tot ingrijpende aanpassingen aan vloer- of wandconstructies.

Daarom is het aangewezen om eerst objectieve metingen te laten uitvoeren en vervolgens de oorzaak van de vastgestelde tekortkomingen te onderzoeken.

Bij nieuwbouwappartementen verdient dit bijzondere aandacht tijdens de voorlopige en definitieve oplevering. Akoestische problemen worden immers vaak pas duidelijk wanneer de aangrenzende appartementen effectief bewoond zijn.

Conclusie: een goede geluidsisolatie is meer dan een goede materiaalkeuze

De vernieuwde Belgische akoestische norm NBN S 01-400-1:2022 biedt een belangrijk kader om het geluidscomfort in woongebouwen te beoordelen.

Hoewel de Europese regelgeving eveneens aandacht besteedt aan bescherming tegen geluidshinder, worden de concrete akoestische prestatiecriteria voor Belgische woningen voornamelijk bepaald door de nationale norm.

In de praktijk blijkt vooral de kwaliteit van de uitvoering doorslaggevend. Een kleine akoestische brug of een slecht uitgevoerde aansluiting kan de geluidsisolatie aanzienlijk verminderen.

Ervaart u geluidsoverlast in een nieuwbouwappartement? Dan kunnen gespecialiseerde akoestische metingen duidelijkheid bieden over de werkelijke prestaties van het gebouw.

HEXA Experts ondersteunt eigenaars en verenigingen van mede-eigenaars bij het onderzoeken van bouwtechnische tekortkomingen en werkt voor gespecialiseerde akoestische metingen samen met deskundige partners.

---

Bronnen

• NBN S 01-400-1:2022 – Akoestische criteria voor woongebouwen.
• Verordening (EU) 2024/3110 – Europese Bouwproductenverordening, bijlage I, punt 5.
• Buildwise – Akoestische normering in België en toelichtingen bij de vernieuwde akoestische criteria.
• NBN EN ISO 16283 – Meetmethoden voor geluidsisolatie in gebouwen.

Dit artikel is opgesteld op basis van de regelgeving en technische normen zoals bekend in oktober 2026. De concrete toepasselijkheid moet steeds per gebouw en project worden beoordeeld.